22.9 Verðbréfa- og fjárfestingarsjóðir
Eins og nánar er vikið að í kafla 14 eru fjárfestingarsjóðir og verðbréfasjóðir sjóðir sem taka við fé frá almenningi, fyrirtækjum og fagfjárfestum til sameiginlegrar fjárfestingar. Sjóðunum er ætlað að fjárfesta í fjármálagerningum og öðrum eignum á grundvelli áhættudreifingar samkvæmt fyrirfram kunngerðri fjárfestingarstefnu. Fyrirkomulagið er í meginatriðum þannig að sérstakt rekstrarfélag sér um rekstur sjóðanna en félagið gefur út hlutdeildarskírteini til eigenda að sjóðunum.
Glitnir, Kaupþing og Landsbankinn áttu allir rekstrarfélög sem voru dótturfélög þeirra, þ.e. Glitnir sjóðir hf., Rekstrarfélag Kaupþings banka hf. og Landsvaki hf. Við fall bankanna voru verðbréfa- og fjárfestingarsjóðir rekstrarfélaganna þriggja samtals 94. Um starfsemi þessara sjóða giltu lög nr. 30/2003 um verðbréfasjóði og fjárfestingarsjóði. Við brotum á ákvæðum laganna eru lögð viðurlög í V. kafla laganna. Af hálfu nefndarinnar hefur ekki verið rannsakað hvort refsiskilyrði framangreindra ákvæða eru uppfyllt enda fellur það ekki undir verkefni nefndarinnar. Eins og nánar er að vikið í kafla 14 telur rannsóknarnefnd Alþingis á hinn bóginn tilefni til að gagnrýna ýmis atriði í starfsemi þeirra sjóða sem teknir voru til rannsóknar. Því telur nefndin ástæðu til að rannsakað verði hvort stjórn og framkvæmdastjórar og lykilstarfsmenn rekstrarfélaga sjóðanna hafi brotið starfsskyldur sínar við stjórnun og eftirlit þannig að refsingu varði. Nefndin vekur í því sambandi sérstaka athygli á því hvernig reglum um að rekstrarfélög séu óháð móðurfélagi sínu var fylgt. Þá telur rannsóknarnefndin að fullt tilefni sé til að rannsaka viðskipti milli sjóða sömu rekstrarfélaga sem vikið var að í kafla 14.5. Jafnframt telur nefndin að rannsaka þurfi hvort áhættustýring sjóðanna hafi brotið í bága við ákvæði 33. gr. laga nr. 30/2003 og hvort kynning á sjóðunum hafi farið í bága við ákvæði 51. gr. sömu laga þannig að refsingu varði. Loks telur nefndin einnig sérstakt tilefni til þess að rannsaka hvort sjóðsfélagar, sem höfðu innherjaupplýsingar og tóku út úr sjóðunum skömmu fyrir lokun þeirra, hafi með því bakað sér refsiábyrgð. Við rannsókn nefndarinnar kom í ljós að töluverður fjöldi innherja tók eign sína út úr sjóðunum skömmu fyrir lokun þeirra.
